Trwają konsultacje Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego na temat szczegółów i zasad ogłoszonego kilka tygodni temu programu dotacyjnego dla prasy lokalnej pn. „Bliska Kultura”. Izba odniosła się na piśmie się do spraw dotyczących wydawców lokalnej prasy drukowanej. Uwagi te zgłaszane były także przez wydawców w trakcie konsultacyjnego spotkania w MKiDN 12 stycznia 2026 r.

Izba wśród swych uwag i propozycji zwraca m.in. uwagę na konieczność doprecyzowania kwestii zasięgów i częstotliwości ukazywania się tytułów mogących się ubiegać o dotację, a także postuluje zmniejszenie górnego limitu dotacji do 100.000 (125.000) zł, przy utrzymaniu dolnego progu na poziomie 25.000 zł, co zapewni objęcie programem większej liczby wydawców, zwłaszcza mniejszych, najbardziej potrzebujących pomocy. Jednocześnie IWP uważa za ważne powierzenie merytorycznej oceny wniosków ekspertom wywodzącym się z organizacji branżowych i znających dobrze środowisko niezależnej prasy lokalnej oraz specyfikę wydawania lokalnych tytułów prasowych. W przypadku prasy drukowanej taką instytucją jest niewątpliwie Izba Wydawców Prasy, zrzeszająca wydawców należących do stowarzyszeń wydawców lokalnych oraz nienależących do żadnego z nich.

Izba w swoim piśmie do MKIDN doceniając wartość programu „Bliska Kultura” jako działania „ratunkowego” dla najbardziej potrzebujących wsparcia wydawców niezależnej prasy lokalnej, jednocześnie podnosi konieczność wdrożenia przez państwo realnych programów systemowego wsparcia dla prasy, w tym prasy lokalnej. Takie formy i mechanizmy wsparcia, wskazujące na zrozumienie roli niezależnych, profesjonalnych mediów w funkcjonowaniu demokratycznego państwa, IWP wskazuje do wielu lat. Najważniejsze z nich to:

– obniżenie stawki VAT na prasę drukowaną i cyfrową do 0%;
– wsparcie dystrybucji prasy, w tym szczególnie wdrożenie mechanizmów promujących i wspie­rających prenumeratę prasy;
– realne wsparcie wydawców w dochodzeniu ich praw wobec globalnych firm technologicznych;
– aktualizacja rozporządzenia MKiDN z listą tzw. czystych nośników – wspomożenie wydawców (w tym lokalnych) opłatami reprograficznymi;
– ustanowienie stałego programu dotacyjnego dla wydawców prasy lokalnej.

Rozumiejąc przyczyny ograniczenia pierwszej edycji programu „Bliska Kultura” do prasy drukowanej (i nadawców) IWP uznaje, że jest to ograniczenie jednorazowe a ewentualne kolejne edycje programu dotacyjnego powinny uwzględniać prasę drukowaną i cyfrową.