We wtorek, 10 marca 2026 r., Parlament Europejski przyjął zdecydowaną większością głosów (460 za, 71 przeciw i 88 wstrzymujących się) sprawozdanie posła Axela Vossa w sprawie praw autorskich i generatywnej AI. Raport nie ma charakteru wiążącego, ale prezentuje stanowisko PE, które musi zostać wzięte pod uwagę podczas zaplanowanej w tym roku rewizji dyrektywy DSM (UE/2019/790), czyli tej, która wprowadziła m.in. prawa pokrewne dla wydawców prasy.

Parlament przyjął wiele postanowień, o które Izba Wydawców Prasy od dawna postulowała. W szczególności w sprawozdaniu mówi się o tym, iż musi istnieć pełna transparentność i twórcy treści muszą otrzymywać sprawiedliwe wynagrodzenie za wszelkie wykorzystanie ich treści związane ze sztuczną inteligencją. Stwierdza się także, iż obecne prawo autorskie jest niewystarczające, by zapewnić licencjonowanie i przeciwdziałać naruszeniom.

Posiadacze praw, tacy jak wydawcy prasy, muszą mieć pełną kontrolę nad cyfrowym wykorzystaniem swoich treści. W związku z tym, w prawie UE należy wprowadzić domniemanie, że treści zostały wykorzystane przez generatywną sztuczną inteligencję i to dostawca systemów AI będzie musiał udowodnić, iż tak nie jest (przeniesienie ciężaru dowodu na dostawcę systemów AI).

Podkreśla się także fakt, iż nieuzasadnione praktyki firm zajmujących się sztuczną inteligencją mogą skutkować dostarczaniem produktów i usług, które bezpośrednio i nieuczciwie konkurują z produktami oraz usługami posiadaczy praw, m.in. poprzez nielegalne preferowanie własnych produktów przez tzw. strażników dostępu (gatekeepers). Zauważa się także, iż dobrowolne licencjonowanie stanowi podstawę sukcesu sektorów kreatywnych.