Ministerstwo Kultury proponuje zmiany w opłacie reprograficznej od stycznia 2022 r.

Opłata reprograficzna – według projektu opublikowanego 5 maja przez Ministerstwo Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu – miałaby objąć komputery i dekodery, ale już nie smartfony. Resort proponuje, by od stycznia 2022 roku opłata reprograficzna wynosiła od 1 do 4 proc. Zapowiedziano, że część wpływów z opłaty będzie nadal przekazywana artystom za pośrednictwem istniejących organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi, a część zasili Fundusz Wsparcia Artystów Zawodowych.

Projekt znowelizowanego rozporządzenia resort opublikował z projektem ustawy o uprawnieniach artysty zawodowego. Ministerstwo proponuje, by od stycznia 2022 roku opłata reprograficzna wynosiła od 1 do 4 proc. „kwoty brutto należnej z tytułu pierwszej sprzedaży towaru” albo „wartości rynkowej towaru z dnia pierwszego przekazania albo pierwszego przyjęcia w użytkowanie dokonanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej”. W uzasadnieniu do ustawy wskazano, że “dzięki takiej konstrukcji przepisów opłata obejmie wszystkie możliwe przypadki – zarówno sprzedaży jak i dzierżawy bądź też leasingu produktów nią objętych”.

Stawka 4 proc. ma dotyczyć kategorii urządzeń i nośników:
  • – zestaw urządzeń audio lub audio-wideo z funkcją nagrywania lub odtwarzania nośników zewnętrznych,
  • – radio z funkcją nagrywania lub odtwarzania nośników zewnętrznych,
  • – odtwarzacz audio lub audio-wideo z funkcją nagrywania lub odtwarzania nośników zewnętrznych,
  • – inne urządzenie audio lub audio-wideo z funkcją nagrywania lub odtwarzania nośników zewnętrznych,
  • – komputer stacjonarny,
  • – komputer przenośny (w tym laptop, netbook, notebook),tablet i podobne urządzenia,
  • – nagrywarka CD, DVD, BluRay i podobne urządzenia,
  • – telewizor z funkcją nagrywania lub odtwarzania nośników zewnętrznych,
  • – dekoder telewizji cyfrowej z funkcją nagrywania,
  • – odtwarzacz wideo lub audio-wideo z funkcją nagrywania lub odtwarzania nośników zewnętrznych,
  • – komputerowy nośnik pamięci masowej (dysk twardy, SSD i podobne nośniki),
  • – przenośny elektroniczny nośnik pamięci (pendrive, karta pamięci i podobne nośniki),
  • – zapisywalna płyta optyczna (płyta CD, DVD, BluRay i podobne nośniki),
  • – zapisywalny cyfrowy nośnik pamięci wideo (kaseta, taśma i podobne nośniki),
  • – maszyny skanujące albo kopiujące w ilości od 0 do 1 kopii albo skanów na minutę,
  • – maszyny skanujące albo kopiujące w ilości od 2 do 99 kopii albo skanów na minutę.
Opłata 2 proc. miałaby dotyczyć:
  • – maszyny kopiujące albo skanujące w ilości od 100 kopii albo skanów na minutę,
  • – czytniki książek elektronicznych e-book, plików PDF i podobne urządzenia,
  • – cyfrowe aparaty fotograficzne z niewymienialnymi obiektywami.
Stawką 1 proc. będzie objęty papier kserograficzny.

MKDNiS podkreśla, że “opłata reprograficzna, funkcjonująca w Polsce od 1994 r., nie jest podatkiem, ponieważ wpływy z niej nie zasilają i nie będą zasilać budżetu państwa ani samorządów terytorialnych. Jest formą zryczałtowanej jednorazowej rekompensaty oddawanej artystom przez producentów i importerów sprzętu elektronicznego umożliwiającego tzw. dozwolony użytek osobisty (tj. korzystanie na własne potrzeby z rozpowszechnionego już chronionego utworu), co znacząco zwiększa popyt na urządzenia elektroniczne”.

– Opłata z reguły nie podnosi cen detalicznych urządzeń – poziom cen wynika z uwarunkowań rynkowych i polityki cenowej wielkich koncernów technologicznych Azji i Stanów Zjednoczonych – podkreślono w wyjaśnieniu ministerstwa. MKDNiS liczy, że ściąganie rocznie ponad 300 mln zł.